24 uurs van Medemblik, een jaarlijks terugkerend spektakel

Eindelijk het is dan weer zover. De wedstrijd van het jaar gaat weer beginnen. Tussen de 7 en 800 schepen en hun bemanningen gaan beginnen aan de grootste zeilrace van Nederland.

 

Vanaf verschillende plekken op het IJsselmeer, Markermeer en Waddenzee klinken op die vrijdagavond de startschoten. Een armada van de meest uiteenlopende boten gaat ieder voor zich beginnen aan een race om, in verschillende klassen, zoveel mogelijk afstanden te maken.

Dit in een traject van vooraf bepaalde boeien. Van megajachten, wedstrijdboten, tourboten tot badkuipjes van zes meter en platbodems aan toe. Met allemaal een doel voor ogen, de wedstrijd uitvaren en vooral zoveel mogelijk mijlen afleggen. Uiteraard maken de bemanningen hierbij het verschil. Nou en die zijn er dan ook in diverse pluimages.

Zo zijn er de afgetrainde stoere jongens die voor goud gaan en 24 uur lang met hun benen buitenboord hangen met vijf spinakers in het gangboord voor je weet maar nooit. Dan heb je de families die, veelal genietend, hun schip ook bij nacht leren kennen en uitgeput maar trots over de eindstreep komen. Niet te vergeten heb je ook ‘de brallende fraters’ Eigenaren van extreem dure jachten die zoveel mogelijk vrindjes achter hun bureau vandaan slepen, met uiteraard allen twee voornamen waar steevast een ‘r’ in zit en die nog nooit van een landvastje hebben gehoord. Er zullen nog wel meer categorieën zijn maar tot slot noem ik de doorsnee of allegaartjes bemanning. En over deze laatste gaat het volgende verslag van deze 24 uurs van Medemblik. Schippers en vaste opstappers van de ‘Syrinx’ en de ‘Gudy’ die samen op een schip alweer voor het zesde jaar meedoen aan dit unieke evenement.

 

Ik stel aan u voor: De Syrinx, Een bescheiden Xje van 44 voet die met deze dikke dertien meter ook gebouwd is om hard te varen. De droom van iedere zeiler die de kick wel eens wil ervaren om iedereen in te halen. Goed uitgerust en van alle gemakken voorzien om met zes personen deze trip te maken.

Jaap Tol: Schipper eigenaar, navigator en vaste trimmer.

Jan van den Hogen: Veelal roerganger, wijsgeer en chef-schol rechtop in ’t pannetje.

Anita Tol: Kapiteuse, coördinator kombuis en chef elektrische lieren.

Gre Tol: Hoofd film en foto reportages, eindredacteur logboek en schone slaapster.

Thea Jonk: Matroos eerste klas en steun en toeverlaat ook in de nachtelijke uren. Chef bubbel.

Maartje Tol: Van duvelsjager opgeklommen tot volmatroos. Volgend jaar, vanwege haar jonge ogen, chef finish.

U leest het al, met zo’n uitgelezen bemanning en zoveel chefs aan boord moet het wel goed gaan komen.

 

Vrijdag 27-08-10

17.00 uur. Iedereen is aan boord voor de koffie en gevulde koeken. Opgelaten en een tikje nerveus worden de kleding en victualiën beneden gestouwd en het schip zeilklaar gemaakt.

De hele afgelopen week zijn alle weerberichten nauwlettend gevolgd en ook zijn reeds vele denkbeeldige routes uitgestippeld. Volgens de experts krijgen we weinig wind en moeten alle zeilen bij om er wat gang in te houden en om appeltje eitje en vrouwvriendelijk naar Medemblik te varen. Echter, zoals zovaak kunnen alle gemaakte plannen op het laatste ogenblik overboord. WNW 4 die in de loop van de nacht aan gaat trekken naar een 5 a 6.

Als we langs het startschip zijn gevaren om de verlichting en de verplichte zwemvesten te laten controleren kan het aftellen beginnen. De toerzeilers zijn inmiddels weg en vijftien minuten later zijn wij aan de beurt. Na vijf jaar aan de tourtocht te hebben meegedaan hebben wij besloten om dit jaar met de wedstrijd mee te doen. Nee, niet om als eerste over de streep te komen maar omdat wij dachten dat deze groep wat vroeger mocht finishen en wij zodoende een mooie plek in de haven van Medemblik zouden vinden. Wees nou eerlijk, met de intentie om hoog te eindigen moet je op zo’n schip minimaal acht beesten van kerels van twee meter lang en met veel ervaring aan boord hebben. Omdat Jaap en ondergetekende zich meer op hun gemak voelen tussen vrouwen wordt daar dan ook van afgezien, vandaar.

Als we door de start zijn en we de eerste verplichte boei rond gaan zoeken we, om zoveel mogelijk snelheid te maken, het beste rak uit half aan de wind. Omdat iedereen deze wijsheid in pacht heeft is het gelijk gezellig druk om ons heen en dit zal 24 uur lang zo blijven.

Terwijl de slaatjes van Foe rond gaan nestelt Jaap zich in zijn navigatiezetel om een plan te smeden voor de aankomende nacht. Het plan om noord in te zeilen om wat wind te kunnen vinden kunnen we rustig laten varen en we besluiten dan ook om tot de dageraad beneden Enkhuizen te blijven. Met vol tuig loopt het als een speer en nog voor de eerstvolgende boei zijn ook de meeste tourzeilers al ingelopen en voorbijgegaan. Terwijl de zon prachtig onder gaat vinden de broodjes haring gretig aftrek. Bij een aantrekkende wind toch maar een reefje gezet opdat er vooral niemand vannacht de kooi uit zal rollen. Als we na wat gekeuvel van alle vrouwelijke nieuwtjes op de hoogte zijn trekken de dames, de een na de ander, zich geruisloos terug naar hun verblijven om het ‘te gaan proberen’. Na al die jaren zijn het ervaren rotten aan het worden en die ervaring wordt, al zullen zij dit nooit toegeven, ook in de nacht aangewend. De mannen houden een oogje in het zeil en pakken om beurten het roer en wisselen hun ervaringen van de afgelopen zomer. Normaal zou je elkaar af moeten lossen voor een wacht maar ach, het is maar een nachtje en te mooi om in een kooi te kruipen.

Later die nacht proberen we iets warms klaar te maken maar kunnen, man eigen, niets vinden.

En regel een aan boord van dit schip is: vooral geen slapende vrouwen wakker maken.

Rond zes uur begint de dageraad en naderen we de eerste boeien van Enkhuizen. De wind zwakt hier helemaal af en de dames komen een voor een uit hun koezelematje. Al gauw komt de geur van soep en koffie ons tegemoet. Met een goed gevulde maag en een dikke 80 mijl op de klok varen we snel door de sluis en beginnen aan het tweede traject van onze wedstrijd.

Zaterdag 28-08-10

Dit wordt een dag waarin je zowat alles wat je met een zeilboot mee kunt maken ook daadwerkelijk doet. Ik noem het maar in willekeurige volgorde op. Aanvankelijk nog weinig wind. Dan prachtig zeilweer, broodjes HEMA worsten, regen, dikke bries, veel koffie, onweer, zware buien, broodjes Foe, storm, reddingsoperaties op kanaal 16 en heel veel rekenwerk om toch maar vooral op tijd bij de finish te zijn.

Pogingen van Jan en Jaap om wat te liggen vallen dan ook volledig in het water.

Dan, als we alle kusten van het Noordelijke IJsselmeer diverse keren hebben gezien, komt toch het uur van de waarheid. De finish. Dit jaar 730 boten komen dan bij elkaar om in een tijdsbestek van anderhalf uur over de streep te komen. Een werkelijk fantastische aanblik en wat geweldig om hier tussen te varen. Onze finish loopt door wat miscommunicatie, waarbij tot overmaat van ramp ook nog de officiële wedstrijdformulieren overboord waaien, wat chaotisch. Gelukkig hadden we nog een kopie en de ware toedracht van dit alles zullen we over een jaar of twintig wel eens vermelden in ‘de biecht’ van de Waterkampioen. Uiteindelijk varen we toch reglementair tussen de vlaggen door. Een echt goed gevoel krijg je als je dan de haven binnenvaart. Honderden mensen op de pieren die staan te klappen en te juichen als ware het de Volvo Ocean Race. Dankbaar nemen wij die lofuitingen in ontvangst.

De oude haven ligt inmiddels al propvol en als een van de eerste gaan wij door de brug en krijgen van havenmeester Piet voorwaar een mooie vrije box toegewezen. De rest gaat allemaal 15 en 20 dik en zo is onze doelstelling toch maar weer bereikt.

Dan de bubbels, toasten op een behouden vaart en nog meer bubbels. De boekhouding ingevuld en weggebracht en weer bubbels. Dan als er wat azijn bij de havenmeester is gehaald, wij hebben wat met azijn, een pan met schol, stamppot rooie kool en butter en eek stroop. Het leven is goed zo. Als alles aan kant is nog een eerder gewonnen flesje port met wat kaas voor degene die nog niet zit te knikkebollen. Ondanks dat het om ons heen steeds drukker wordt en het geluid van muziek aanzwelt, gaat bij ons het pitje uit en weldra klinkt er van alle kanten een luid gesnurk. Wat is het mooi in een kooi.

29-08-10

Het zit er weer op, we kunnen rustig ontbijten want een mooie box betekent ook dat je als een van de laatste weer weg kan. Op de kale fok en de piloot varen we lekker ontspannen naar de sluis van Enkhuizen. Volendam ligt zoals zo vaak natuurlijk recht in de wind op bij een aantrekkende wind tot dikke bries. Macaroni met windkracht 7 en nog warm ook vereist enig vakwerk en komt nog boven ook. Vlak voor aankomst bij de MN1-GZ2 nog even een bui met windje 9 er in en totaal geen zicht meer. Als we dan de naam van s’Lieveheertje een paar keer voorbij horen gaan besluiten we in te pakken en het laatste stukje te stomen.

Eenmaal  binnen zakt de wind en varen we rustig in onze box. Met open armen worden we door de aanhang ontvangen. Na enige restjes port en nog wat bubbels beloven we elkaar plechtig om in 2011 beslist weer mee te doen.

 

Plaats nr. 11 in de ORC1 klasse met 146.5 gecorrigeerde afgelegde mijlen.

 

Met dank aan: De ‘Syrinx’ voor het kicken bij 8 a 9 knopen die hij schijnbaar moeiteloos op de klok zet en voor het altijd veilige gevoel dat je hebt op zo’n boot.

De Vrouwen: Zo’n goede prestatie zet je alleen neer als je als team goed in elkaar steekt.

Een oude wijze dirigent zij ooit eens: Het zit hem niet alleen in de schaatsen.

 

Tot volgend jaar

Jan van den Hogen

Agenda
08 mei 2019
08 mei 2019
Molenaar en Zwarthoed Blauwe wimpel wedstr. 1

1e wedstrijd van de blauwe wimpel race
Start om 19:00